گرکنی با هرکسی جور و جفا با میراث با ستا نی مکن خانه تاریخی مبشری در بافت قدیم محله اوچ دکان قرار گرفته است که به علت بی توجهی مسئولان در حال از بین رفت است.این بنا دارای هشتی ورودی و حیاط اندرونی و بیرونی است . مصالح دیوارهای بیرونی از کاهگل است و تنها سرداب نمای داخلی آن (مشرف به حیاط) آجر کاری شده است که متاسفانه این بنا مورد بی مهری مسئولان میراث فرهنگی اردبیل قرار گرفته است وجالب اینکه این بنا در فاصله ۴۰۰متری اداره کل میراث فرهنگی اردبیل قرار داشت و خوشبختانه اداره میراث فرهنگی اردبیل از این محله یعنی محله اوچ دکان نقل مکان نموده است تا چشمش به این بنای بیچاره نیفتد.

*این میراث پشمی در کلاه ندارد درکشور ما سه واژه میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، از جمله مفاهیمی هستند که عموما به جهت عدم اشتراکات سازمانی، با همه زشتی ها و بی سنخیتی ها در کنار یکدیگر قرار گرفته اند و این در حالی است که درک درستی از هیچیک از مفاهیم اژه های بکارگرفته شده مشاهده نگردیده است.آنچه می نگاریم درد میراث بدون صنایع دستی و بازوی ناقص گردشگری آن است که هرکدام مقوله ای خاص درمقاله ای ویژه باید جست و جو شوند.اما میراث فرهنگی: به عنوان یک پدیده اجتماعی جنبه جبری و تحمیلی بر محیط اجتماعی و زندگی انسانها دارد، به طوری که عدهای در تعریف آن ادعا میکنند نتیجه این رفتار تعاملی را در یک نگاه میراث فرهنگی میگویند و یک بعد این تعریف زمان این تعامل است. به طوری که صد سال پیش میراث فرهنگی کشور پدیدههای بشری تا پایان دوره زندیه میدانستند، بعد این نظر اصلاح شد و آن چه تا پایان دوره قاجاریه بود به عنوان میراث فرهنگی قلمداد شد و سپس ادعا شد. که عمر بیش از 50 سال داشته باشد میراث فرهنگی است و الان نیز این نظر وجود دارد که برخی رفتارهایی که حتی در دوره جدید انجام میشود و به نوعی ریشه

قلعه1400 ساله مروست شهرستان خاتم بر فراز تپهای باستانی به ارتفاع شش متر یکی از کهن ترین آثار تاریخی است که روی یک تپه باستانی با ارتفاع حدود شش متر با وسعتی قریب هشت هزار مترمربع هرگردشگر و جهانگردی را به سوی خود می کشاند. این قلعه در اصل به نوعی بیانگر صلابت، عظمت و بلندی خود را به رخ هر بینندهای می کشد و از این حیث در نوع خود منحصر بفرد و هرساله شاهد حجم بالایی از گردشگران است.شکل آن در پلان به صورت یک ذوزنقه با پایه مربع است، کنگره های باروها نیز ریتمی زیبا را در قسمت بالای باروها و در لبه مشترک با خط آسمان ایجاد کرده است و در گوشهی جنوب غربی و ضلع غربی قلعه ساختمان با پلان مستطیلی وجود دارد که ارگ قلعه محسوب می شود.هشتی های آن با یک پلان هشت ضلعی امکان ورود و خروج به قلعه، دسترسی به بام ورودی، دالان ورودی و نیز یک فضای کوچک دیگر در کنار آن فراهم آورده است.

امامزاده «ام عبدالله» مشهور به بی بی دختران یا در گویش محلی بیبیدخترون، بی بی خدیجه، ام عبدالله از فرزندان زبن العابدین (ع) است که به بی بی دختران معروف است.این بقعه دارای گنبدی بلند است. این بنا در زمان زندیه ساخته شده است. بنیاد بقعه را زنی از سلاطین نهاده و چون به دلیل زلزله تخریب شده، محمدقلی خان ایلخانی عمارت را تجدید و تعمیر کرد. در ابتدا اطراف بقعه قبرستان بوده. این بقعه دارای دو طبقه بر روی سطح زمین و یک زیرزمین می باشد. حیاط آن نیز دارای حوضی مربعی در جلو بقعه و دو باغچه در طرفین آن است. مقبره ام عبدالله در زیرزمینی حیاط قرار گرفته است. ازاره داخل بقعه تا ارتفاع یک و نیم متری از سنگ گندمک ساخته شده است، پوشش روی ارامگاه چوبی است که طول و عرض آن حدود 4 متر و 1.5 متر و ارتفاع آن 2 متر است. در اطراف مقبره نیز، سنگ قبرهایی وجود دارد که تصاویری بر روی آنان حجاری شده و اکنون در ازاره ها در پله ها کارگذاشته شده است. در بیرون از بقعه، در ضلع شمال قبر عبدالله مبارک قرار دارد. این بقعه متبرکه درتاریخ 21 تیرماه سال 1347 با شماره 422 درفهرست میراث ملی ثبت شده است

میراث فرهنگی راه درمان بسیاری از بحران های فرهنگی مردم است. در هر جامعه رو به تکامل و درمیان هرقوم و قبیله،ایل و تبار،هرنژاد و رنگ و رویی ، فرهنگ و تمدن آن ملت در هنرشان و در میراث از خود باقی گذاشته متجلی می شود. میراث فرهنگی بشریت ، دائماً در معرض خطرات تخریبی ناشی از اعمال غیر مسئولانه افراد، فرسایش، تغیرات آب وهوائی، آلودگی، شهر سازی گسترده و توریسم گروهی و همگانی ودراین رهه خاص ظهورپدیده ای شومی چون داعش است. در برابر چنین خطرات موجود و رو به تزاید، به وجود آوردن آگاهی جدی و اجماع جهانی از نیاز به حفاظت از این میراث و حرکتی نوین برای مشارکت فعالانه در نگه داری و در اختیار علوم قرار دادن در سطح جهان، احساس شده است. کشورهایی که از وسعت و تنوع میراث فرهنگی فراوانتری برخوردارهستند بالطبع بیشتر درمعرض تهاجم قرار دارند.میراث محصول كوشش پيگير و مستمر ومداوم نسل ها در طول تاريخ چندهزارساله هستند كه اكنون براي ما بازمانده و نگاهداشت آن براي رسانيدن به آيندگان بر عهدة ما نهاده شدهاست میراث فرهنگی ملتها و ملیتها یعنی كامها و ناكاميها ، نوآوريها و نوسازيها ، هنرجوئيها و دانشپذيريها ،و.

تل پری جا pari ja نام تپه باستانی پریجا" در قائمشهر با وجود همه گمنامی ها و ناشناخته بودن هرگز موجب نشد که از دست حفاران غارتگر درامان بماند وهر روز در تهدیدی جدید و بزرگ از سوی کشاورزان و سودجویان قرار میگیرد. این تل تاریخی "" در درفاصله پنج کیلومتری شمال غرب شهر قائمشهر و در کنار جاده قائمشهر به سیمرغ، در میان زمینهای زراعی روستای کلاگرمحله قرار دارد.مجموع یافتهها ی این تپه شامل سازه حرارتی کوره، سازه خشتی احتمالا کف بنا، چندین کف پا خورده، سفال، استخوانهای حیوانی، مهر سنگی و ... است، یکی از یافتههای باارزش در کاوش 1390، مهری با نقوش هندی مربوط به عصر آهن بود . تپه "پری جا" امروزه شرایط نامناسبی دارد و استفاده از زمینهای اطراف برای کشت برنج تا دامنه تپه، برپایی دکل برق در ضلع غربی تپه و همچنین تعرض جاده قائمشهر به کیاکلا که بخش غربی تپه را برش داد.همچنین حفاری غیرمجاز در جای جای تپه، ساخت اتاقکی از بلوک در دامنه ضلع غربی تپه از جمله آسیبهای وارده به محوطه است در سطح تپه پری جا به علت ریختن زباله در سراسر قله و دامنههای آن، بوی بد زباله استشمام میشود. تپه "پری جا" در سا